Menu

Dodaj INFO

Pisz, fotografuj, nagrywaj! I wysyłaj informacje do portalu! 

ZOBACZ JAK MOŻESZ TO ZROBIĆ

 

Porady prawne

Wyjaśnia HEJ.PRAWNIK - radca prawny Paweł Martyński z Kancelarii Radcy Prawnego „TEMIDA”.

W prawie spadkowym pojawia się dylemat polegający na tym, czy należy przyznać spadkodawcy nieograniczoną swobodę w decydowaniu o tym komu po śmierci może on przekazać swój majątek ( w myśl zasady, że każdy może zrobić ze swoimi rzeczami co tylko chce ) czy też należy zapewnić także ochronę interesów najbliższych członków jego rodziny z tego względu, iż osoby te ( np. dzieci spadkodawcy ) przyczyniły się w znacznym stopniu do powstania tego majątku i powołanie do dziedziczenia np. osoby obcej byłoby dla nich krzywdzące.

Nasze prawo przyjmuje jako zasadę swobodę testowania uznając, że  spadkodawca może powołać do dziedziczenia dowolnie wybraną osobę zarówno spośród członków rodziny jak i zupełnie obcą.

Interesy najbliższych członków rodziny chroni jednak instytucja zachowku, dzięki której małżonek spadkodawcy, jego rodzice oraz zstępni ( tj. dzieci, wnuki, prawnuki itd. ), którzy byliby powołani do spadku  z ustawy mogą żądać od spadkobiercy kwoty pieniężnej odpowiadającej części ich udziału spadkowego. Część ta wynosi połowę wartości udziału lub dwie trzecie jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni. 

Czy zachowek ogranicza swobodę testowania? Formalnie nie, jednak w praktyce coraz częściej pojawiają się powództwa o jego zapłatę, a wówczas jeżeli z żądaniem występuje osoba uprawniona  pytanie  sprowadza się jedynie do określenia tego jak wysoka ma być jego wartość. W takich przypadkach zachowek jest więc swoistym „ograniczeniem” dla spadkodawcy w rozporządzaniu swoim majątkiem, bowiem pieniądze pośrednio trafią do osoby, której zapewne nie chciał on przekazywać niczego ze swojego majątku. Prawo daje jednak spadkodawcy możliwość  pozbawienia uprawnionych do zachowku tego prawa poprzez ich wydziedziczenie. Może to nastąpić pod warunkiem, że jest dokonane w testamencie i to jedynie w trzech przypadkach, gdy uprawniony do zachowku:
1)     wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego,
2)   dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa
      przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci,
3)   uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

Przyczyna wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinna wynikać z treści testamentu,  a spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył. Wydziedziczony może naturalnie kwestionować podstawy wydziedziczenia twierdząc, że są one nieprawdziwe.

W przypadku wydziedziczania zstępnych (dzieci, wnuki, prawnuki itd.)  należy jednak pamiętać o tym, iż wydziedziczenie dziecka powoduje jedynie to, iż uprawnienie do żądania zachowku przechodzi na wnuka.  Jeżeli więc spadkodawca chciałby pozbawić prawa do zachowku zstępnych musiałby  wydziedziczyć wszystkie dzieci, wnuki, prawnuki itd.

W procesach o zachowek najczęściej pojawia się problem odpowiedniego wyliczenia kwoty od której naliczany jest zachowek. Jest to proces dość skomplikowany i warto skonsultować się w tej sprawie z prawnikiem. Dodatkowo przy poszczególnych składnikach majątkowych niejednokrotnie potrzebna jest specjalistyczna wycena biegłych rzeczoznawców. 

Roszczenia uprawnionego z tytułu zachowku przedawniają się z upływem lat pięciu od ogłoszenia testamentu (termin ten został ostatnio wydłużony – wcześniej bowiem wynosił trzy lata).

Niestety w praktyce coraz częściej przed roszczeniami o zachowek zdarza się, że w postępowaniu                o stwierdzenie nabycia spadku osoba pominięta w testamencie lub wydziedziczona (najczęściej są to  dzieci spadkodawcy) podważają poczytalność spadkodawcy (najczęściej rodzica) chwili sporządzania testamentu.  Z reguły osoby te nie dysponują wiarygodnymi dowodami na poparcie tego twierdzenia (najczęściej żądają dokumentacji medycznej spadkodawcy) i ostatecznie testament nie zostaje obalony. Niepotrzebnie więc tylko narusza się pamięć zmarłej osoby (najczęściej rodzica).

autor: radca prawny Paweł Martyński


Kancelaria Radcy Prawnego „TEMIDA”
ul. Sienkiewicza 1
39 – 300 Mielec
tel. ( 17) 77 33 270
kom. 66 997 86 30
www.kancelaria.mielec.pl


 

Komentarze
dodaj komentarz

HejPrawnik wyjaśni

Porady prawne portalu hej.mielec.pl!

Odpowiedzi na nurtujące Cię pytania, wyjaśnienia prawnych zawiłości!

Porad prawnych udziela:

Radca prawny Paweł Martyński
Kancelaria Radcy Prawnego „TEMIDA”
ul. Sienkiewicza 1

39 – 300 Mielec
tel. ( 17) 77 33 270
kom. 66 997 86 30
www.kancelaria.mielec.pl


 

Porady prawne

REGULAMIN

Zapoznaj się z regulaminem portalu hej.mielec.pl. Poznaj swoje prawa i obowiązki.
Sprawdź zasady publikowania komentarzy, postów na forum. Dowiedz się jak zgłaszać wnioski i uwagi.
CZYTAJ WIĘCEJ – REGULAMIN PORTALU HEJ.MIELEC.PL!
 

Facebook

 

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 

 

Korzystanie z serwisu oznacza akceptację REGULAMINU KORZYSTAMY Z COOKIES Copyright HEJGRUPA sp. z.o.o. 2007-2013 Wszystkie prawa zastrzeżone Realizacja: ideo Powered by: CMS Edito
PORTAL HEJ.MIELEC.PL JEST ZAREJESTROWANYM TYTUŁEM PRASOWYM!